Deze aangrijpende, emotioneel geladen roman waarin de relatie tussen een vader en zijn kinderen centraal staat heeft geen woord, geen letter te veel

Dit literair pareltje, en ik gebruik dit begrip niet zo dikwijls, bewijst eens te meer dat je geen honderden pagina’s moet vol schrijven om lezers te beroeren. Ooit is de weg heeft onmiddellijk de weg recht naar mijn lezershart gevonden. Het beroerde mij.

Dit de derde roman van Mathijs Duyck en opnieuw bevestigt hij zijn voorkeur voor verhalen waarin grote maatschappelijke thema's worden teruggebracht tot een menselijke maat. Na Woensdag en De Gelukszoekers kiest Duyck opnieuw voor personages die zich staande proberen te houden in een wereld die steeds minder houvast biedt.

De roman speelt zich af in een nabije toekomst waarin oorlog en klimaatverandering Europa grondig hebben ontwricht. Hoofdpersonage Fix slaat samen met zijn twee jonge kinderen, Bor en Ree, op de vlucht. Hun bestemming is onzeker, maar de hoop op een veilig bestaan drijft hen steeds verder richting de Alpen. De reis per fiets is zwaar en gevaarlijk, maar de grootste strijd speelt zich af in hunzelf. Bor is na ingrijpende gebeurtenissen gestopt met praten, iets dat pas spaarzaam wordt vrijgegeven en Ree probeert haar verdriet een plaats te geven. Fix worstelt met schuldgevoelens, ook die worden zuinig prijs gegeven, en de verantwoordelijkheid om zijn kinderen ondanks alles een toekomst te bieden. Tijdens die tocht richting Alpen waar een soort van vrijstaat blijkt te zijn voor zij die die oorlog niet wensen en zich niet laten meesleuren in propaganda ontmoet Fix hier en daar markante figuren. Die figuren zijn meteen de hoofdstukken in het boek. Want hoe zorgzaam Fix ook is voor Ree en Bor ook hij vecht tegen zijn demonen.

Hoewel de dystopische setting onmiskenbaar aanwezig is alles griezelig actueel omschreven. Dit decor verdwijnt zelfs vrij vlug omdat Duyck vooral geïnteresseerd lijkt in de mensen achter de crisis. Oorlog, klimaatverandering en migratie vormen geen doel op zich, maar eerder een omgeving waarin zich een intiem verhaal over ouderschap, verlies, veerkracht en hoop ontvouwt.

Ooit is de weg lijkt daardoor niet alleen een verhaal over vluchten, maar vooral over wat mensen onderweg met zich meedragen: herinneringen, verdriet, liefde en de hardnekkige hoop op een nieuw begin.

Deze aangrijpende, emotioneel geladen roman waarin de relatie tussen een vader en zijn kinderen centraal staat heeft geen woord, geen letter te veel. Alle overbodige ballast is overboord gegooid, en met een uitgepuurd taalgebruik deels in schitterende kleine dialogen en voornamelijk vanuit het zichtveld van Fix knijpt Duyck langzaam je keel dicht tot wanneer de onvermijdelijke ‘krop in de keel’ komt na de laatste pagina’s. Dit is zo’n boek dat je graag cadeau geeft met die eenvoudige boodschap: “Dit moet je eens lezen.”, zonder veel uitleg te geven.