Bronwasser vertelt meeslepend en doet je stilstaan bij normen die sinds de late jaren tachtig sterk geëvolueerd zijn

De Nederlandse Marie is studente fotografie en krijgt overmatige aandacht van haar docente Flo. Na een ontwrichtende gebeurtenis vlucht Marie halsoverkop naar Parijs. Het anonieme leven als au pair voelt ze aan als een bevrijding.

Een kwart eeuw later zoekt Marie een verklaring voor wat haar overkomen is.

Bronwasser componeert het machtsmisbruik van Flo, Marie’s tijd in Parijs en haar kennismaking met de vader van het gezin waar ze als au pair werkt tot één verhaal. Een verhaal dat je niet aan de kant wil leggen. Je wil alleen maar doorlezen. En toch… Dit lukt niet altijd want Bronwasser zet je regelmatig aan tot nadenken. En dat over verschillende thema’s.

De auteur legt haarfijn het verschil tussen kijken en zien uit. Ze laat je zien hoe een beeld zich kan ontwikkelen tot een narratief.

Het wit worden van knokkels, de klapdeuren van Parijs, de zinken daken die onder de avondzon hun weifelende kleur tonen, een blauw dat grijs wil zijn en omgekeerd. In al die details ontvouwt zich een verhaal.

Maar de auteur heeft het ook over de grenzen aan ‘bekijken’, over voyeurisme en over stalking. Net als over de machtsverhoudingen tussen de fotograaf en de gefotografeerde.

Ook zijn er de thema’s volwassen worden en identiteit ontdekken. Hoe moeilijk maar vooral hoe eenzaam kan dit zijn. Wat doe je om erbij te horen? Welke rollen kan en wil je opnemen? Hoe maakbaar ben je en wil je zijn? Wil Marie wel verpoppen tot M., zoals een rups tot een vlinder?

“We zijn zeventien, achttien, negentien, halfgaar uit de mallen van onze respectievelijke gezinnen gerold en nu, zonder die behuizing, zonder die vaste vorm, lijkt het alsof we uitvloeien. We zoeken naar een leven dat bij ons gaat passen. Een karakter, een imago, een stijl, een doel misschien of anders in elk geval een typische eigenschap of opvallend taalgebruik. Iedereen kan niet wachten die eerste stappen te zetten en tegelijk jaagt het ons allemaal grote angst aan.

Bronwasser schrijft heel ingenieus en helder. Terwijl ze de personages mooi uitdiept laat ze Parijs en zijn typische bourgeois families tot leven komen. Op de achtergrond laat Bronwasser grote gebeurtenissen op het wereldtoneel passeren. De val van de Berlijnse muur, bomaanslagen in de gewelddadige jaren tachtig en terreur in meer recente tijden. Zoals deze van 2015, die nog in het geheugen van elke lezer gegrift staan. De beschrijvingen van die aanslagen en de gevolgen ervan zijn aangrijpender dan welke beelden ook. Beelden in taal gevat. Een knap staaltje literatuur.

En tot slot. De titel die ik aanvankelijk verkeerd begreep. Bij het dichtslaan van het boek wist ik het. Goed gevonden van Bronwasser.

Blij ‘Luister’ ontdekt te hebben!