De schoonheid die ondanks alles schuilt in de mens
Umar van/from Akko is de derde aflevering in de fraaie reeks 7/9 waarin nieuwkomers een forum krijgen. De boekjes zijn telkens tweetalig en uiterst mooi geïllustreerd en vormgegeven.
Het boekje opent met in het geel de grote letters UB op een groene achtergrond. Waarna Umar – eerst in Nederlandse vertaling – en daarna in het Engels zijn levensverhaal vertelt. Over zijn Palestijnse afkomst, het leven in Libanon, de cartoons waardoor hij het land diende te verlaten. Maar het gaat ook over zijn engagement hier: zijn theater- en dansgroepen: Schizofrenia, Elkofia.
Daarna volgen poëzie, tekeningen en schilderijen in brede borstelstreken. Je voelt de grote formaten, de dikke verflagen, de textuur. De innerlijke pijn. Een kinderhoofd omwonden in kleuren die verwijzen naar de Palestijnse vlag, op de achtergrond traliewerk. Daarnaast de tekst: ‘GELUKKIGE FEESTDAGEN VAN GAZA …’. Een man met gesloten ogen: PALESTINA BESTAAT VAN 1200 V. CHR.
De gedichten lezen als een levensverhaal. Het verhaal van een vlucht. In brede filmische beelden schetsen ze de gang die het leven van Umar heeft gekregen. De beelden doen denken aan oude epische verhalen, aan de verfilming van bijbelse taferelen. Telkens weer worden nieuwe elementen toegevoegd. Zodat we ons een scherp beeld kunnen vormen van wat het betekent om te moeten vluchten. Een lange en onvoorspelbare reis te moeten ondernemen.
‘Het water zal je overkomen
Maar wees niet bang om te sterven
Om te verdrinken in het water’
Hier en daar sluipen herinneringen door aan het land waar Umar opgroeide:
‘Wat anders dan een ketting van witte koepels,
een huis met trotse zuilen,
die zichzelf bezingen in gevelsteen,
dat pocht met bossen, jonge steden,
zachte stoepen en prestige?’
Dan komt een stuk poëtisch proza ‘Zonder titel’.
Het lijkt wel of Umar gelouterd is: ‘De pijn woont in mij als een echo een geluid dat weerklinkt zonder oorsprong En als het gras slaapt groeit het’.
En volgt het meest ontroerende en lyrische deel van de gedichten:
‘Het vaderland is het kostbaarste wat een mens kan koesteren, want het is de wieg van zijn kindertijd …’
De dichter wordt weer strijdbaar:
‘Mijn broeder! Wat geschiedde, geschiedde alleen omdat wij het lieten gebeuren.
En de ramp verspreidde zich, was het onze wil geweest, dan was het niet gebeurd.
Klaag dus niet, want de wereld is toch doof voor onze klachten.
Kom en volg mij liever, pak een schop en een houweel en laat
ons een graf delven
voor onze doden.’
In ‘Mijn gedachten over A’ heeft de dichter een nieuw evenwicht bereikt:
‘Je bent tederheid, je bent veiligheid, en een oase voor mijn vermoeide hart. Ik hunker naar je zoals de woestijn verlangt naar de winter en overvloedige wolken’.
Neem het boekje ter hand en laat je meevoeren door de pracht van de schilderijen en tekeningen, de vloed van woorden en de schoonheid die ondanks alles schuilt in de mens.
Synopsis
“Umar Badawi is Palestijn en kunstenaar.(…) Zijn tekeningen, schilderijen en gedichten dragen een filosofische rebellie in zich die veel meer is dan een roep om medelijden met een verdrukt volk.(…) Voor hij zo’n tien jaar gelden naar België kwam, bleef hij in Libanon compromisloos trouw aan zijn innerlijke stem. (…) Zijn maatschappelijke betrokkenheid vormt geen breuk met zijn artistieke werk, het is er ‘gewoon’ het verlengde van. Zowel zijn kunst als zijn dagelijks werk spreken dezelfde taal: die van verzet, van hoop, van diepe menselijkheid.(…) Umars beelden en beschouwingen zijn meer dan ‘illustraties’. Het zijn visuele en poëtische stellingen. Ze vragen niet om bewondering, maar om dialoog.”
