Een laatste groet van een groot verteller

Julian Barnes sluit zijn rijke schrijverscarrière af met Vertrek(punt), een boek dat tegelijk roman, memoires en zelfonderzoek is. Zoals we van Barnes gewend zijn, beweegt hij zich moeiteloos tussen feit en fictie, ironie en ontroering. Het resultaat is een ingetogen maar diep menselijk boek over liefde, herinnering, ouder worden en afscheid nemen. Barnes schrijft helder en bedachtzaam, met een toon die zowel rationeel als melancholisch is, en precies daarin schuilt zijn kracht.

Centraal staat een liefdesgeschiedenis die zich over decennia uitstrekt en waarin de verteller zelf een rol speelt als observator én mogelijke spelbreker. Hij kijkt terug op relaties, keuzes en toevalligheden, en vraagt zich af hoeveel grip een mens werkelijk heeft op zijn eigen verhaal. De grenzen tussen autobiografie en verzonnen narratief blijven bewust vaag, wat het boek een intrigerende spanning geeft. Barnes laat zien hoe herinneringen verschuiven en hoe het verleden zich steeds opnieuw kan aandienen. Tegelijk klinkt er een milde zelfspot door, alsof hij zijn eigen rol in het geheel met een ironische glimlach bekijkt.

Naast liefde en herinnering komt ook sterfelijkheid nadrukkelijk in beeld. Barnes schrijft openhartig over zijn diagnose en over de kwetsbaarheid van het ouder worden, maar nooit zwaarwichtig. Integendeel: zijn droge humor en oog voor het alledaagse zorgen ervoor dat zelfs ernstige thema’s licht blijven aanvoelen. Een kleine observatie — een hondje met pijnlijke pootjes, een anekdote in een ziekenhuis — kan bij hem onverwacht veel emotie oproepen. Juist die aandacht voor het gewone maakt zijn reflecties herkenbaar en ontroerend.

Voor wie eerder geraakt werd door romans als Alsof het voorbij is of Het enige verhaal, voelt dit boek als een waardige en persoonlijke afsluiting. Vertrek(punt) is geen luid afscheid, maar een bedachtzame terugblik waarin Barnes zijn lezers nog één keer uitnodigt om met hem mee te denken over leven, liefde en tijd. Het is een warm, intelligent en ontroerend boek dat nog lang blijft nazinderen — en dat mooi toont waarom Julian Barnes zo’n geliefde schrijver is.